Temizlik şirketi gideri nasıl bölünür?
Kanun kalemi adıyla saymadığı için iki okuma var; ölçütü yönetim planı veya kurul kararı belirler.
Ortak gider Deniz Yalçın 6 dakikalık okuma
Kapıcı çalıştırmayan binalarda merdiven ve ortak alan temizliği çoğu zaman dışarıdan bir şirketten alınır. 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu ortak giderleri paylaştırırken eşit bölünecek kalemleri tek tek sayar: kapıcı, kaloriferci, bahçıvan ve bekçi giderleri ile bunlar için toplanan avans kat malikleri arasında eşit bölünür. Diğer ortak giderler — sigorta primi, ortak yerlerin bakım, koruma, güçlendirme ve onarım gideri, yönetici ücreti, ortak tesislerin işletme gideri — arsa payı oranında paylaştırılır (m.20). Temizlik şirketi faturası bu sayımda kendi adıyla geçmez.
Kanun'un kurduğu ayrım
Önce fıkranın kendi mantığını görelim. Eşit bölünen kalemlerin hepsi bir kişiye ödenen gider; arsa payına bölünenler ise binaya yapılan harcama. Gerekçe de buradan doğar: kapıcının verdiği hizmet dairenin büyüklüğüne göre değişmez, oysa binanın onarımı dairenin değerine göre fayda sağlar.
| Gider | Paylaşım | Dayanak |
|---|---|---|
| Kapıcı ücreti ve sigorta primi | Eşit | m.20 · sayılan kalem |
| Kaloriferci, bahçıvan, bekçi gideri | Eşit | m.20 · sayılan kalem |
| Yönetici ücreti | Arsa payı | m.20 · diğer ortak giderler |
| Ortak yerlerin bakım, koruma ve onarımı | Arsa payı | m.20 · diğer ortak giderler |
| Dışarıdan alınan temizlik hizmeti | Kanun bu kalemi adıyla saymaz — ölçütü yönetim planı veya kurul kararı belirler | m.20 · m.28 |
İki okuma, iki sonuç
Birinci okuma şöyle der: Kanun eşit bölünecek kalemleri saymıştır, sayımın dışında kalan her gider diğer ortak giderlerdendir, öyleyse temizlik faturası arsa payı oranında bölünür. İkinci okuma ise işin özüne bakar: binada kapıcı olsaydı aynı işi o yapacaktı ve gideri eşit bölünecekti; hizmetin satın alınması paylaşım yöntemini değiştirmemelidir. Her iki görüşün de savunucusu var; bu yüzden ölçütü kendiliğinden doğru varsayıp uygulamak yerine karara bağlamak gerekir.
Yöneticinin yapacağı üç şey
- Yönetim planını okuyun. Paylaşım ölçütü orada yazıyorsa tartışma orada biter. Yönetim planının değiştirilmesi ayrı ve ağır bir yeter sayıya tabidir; mevcut hükmü önce okumak en kısa yoldur.
- Hizmeti kurulda karara bağlayın. Temizlik şirketiyle çalışma kararını ve gideri hangi ölçütle böleceğinizi aynı maddede oylayın. Kat malikleri kurulu, kat maliklerinin sayı ve arsa payı bakımından yarısından fazlasıyla toplanır ve oy çokluğuyla karar verir (m.30/1). Olağan kararlarda çifte çoğunluk aranmaz. Sayı ve arsa payı çoğunluğunun birlikte arandığı hâller kanunda sayılıdır: yönetici atanması (m.34/4) ve denetçi seçimi (m.41/3).
- Sözleşmeyi ve faturayı binanın adına düzenletin. Hizmet bedelinin ortak gider sayılabilmesi için harcamanın bina için yapıldığının belgeden okunabilmesi gerekir. Faturayı kendi adına alıp sonra aidata yazan bir yönetici, hesap verirken zorlanır.
- Kalemi işletme projesine ayrı satır olarak yazın. Bütçe satırı belirsizse itiraz fatura geldiğinde gelir. Yöneticinin ortak yerleri bakımlı tutma ve kat maliklerine hesap verme yükümlülüğü de bu kaydı gerektirir (m.35).
İki yöntem arasındaki fark ne kadar?
Soru soyut durabilir; sonuç somuttur. Eşit bölmede her bağımsız bölüm aynı tutarı öder, arsa payına bölmede ise payı büyük olan daire daha fazlasını öder. Daireler birbirine yakın büyüklükteyse iki yöntem neredeyse aynı sonucu verir ve tartışmaya girmeye değmez. Ama binada büyük bir dubleks ya da zemin katta geniş bir dükkân varsa fark gözle görülür hâle gelir — itiraz da genellikle oradan gelir. Bu yüzden ölçütü seçmeden önce arsa payı tablosunu önünüze alın ve iki yöntemi kendi binanızın rakamlarıyla karşılaştırın. Kararı sayıya bakarak almak, sonradan "neden böyle bölündü" sorusunu cevaplamayı kolaylaştırır.
Kapıcıdan şirkete geçiş
Kapıcı çalıştırmayı bırakıp hizmeti satın almak yalnız bir gider kalemi değişikliği değildir; iş ilişkisinin sona ermesine ilişkin kuralları da gündeme getirir. İşverenin kim olduğu ve bu ilişkinin nasıl kurulduğu için apartman kapıcısının işvereni kim? ve kapıcının görevleri ve çalışma saatleri yazılarına bakın. Aidatın bütününde kalemlerin yerleşimi için apartman aidatı nasıl hesaplanır? yazısı yol gösterir. Somut bir uyuşmazlıkta bir hukukçuya danışın.
Sık sorulan sorular
Temizlik şirketi gideri eşit mi bölünür?
Kapıcı yerine temizlik şirketi tutmak için karar şart mı?
Dükkân ve boş daire temizlik giderine katılır mı?
Faturayı yönetici kendi adına alabilir mi?
İki yöntem arasındaki fark ne kadar olur?
Deniz Yalçın
Yönetion içerik editörü
Kat Mülkiyeti Kanunu ve yönetim planı metinlerini takip eder, yöneticilerin en sık sorduğu soruları kanun maddesine dayandırarak yazar.
İlgili yazılar
Gündemde olmayan bir konu karara bağlanabilir mi?
Gündem dışı karar kendiliğinden yok sayılmaz ama iptal istemine açık kalır.
Ortak giderMerkezi ısıtma gideri nasıl paylaştırılır?
Isı gideri tek başına ölçüme göre bölünmez; ortak kullanım payı da eklenir.
Ortak alanApartman deposu ve kömürlüğü nasıl paylaşılır?
Cevap kullanım alışkanlığında değil tapuda yazar: tahsisli yer eklenti, genel kömürlük ortak yerdir.
20 daireye kadar ücretsiz
Gider kalemini bir kez tanımlayın, her ay uğraşmayın.
Yönetion'da her kalemin paylaşım yöntemi kendi satırında durur. Eşit bölünen ile arsa payına bölünen aynı tabloda karışmaz.